De Nationale Bank van België verwelkomt in een persbericht van 8 maart de vijfjaarlijkse FSAP-doorlichting van de Belgische financiële sector door het Internationaal Muntfonds (IMF). Volgens het IMF is de Belgische financiële sector de voorbije jaren robuuster geworden. De Belgische banken en verzekeringsmaatschappijen zijn vandaag in staat om risico’s of macrofinanciële schokken te absorberen. In zijn aanbevelingen wijst het IMF onder meer op de uitdagingen op de hypotheekmarkt en op het belang van prudentieel toezicht op dochterentiteiten van bankgroepen.

In 2017 heeft het IMF de gezondheid van de Belgische sector geëvalueerd en het toezicht en de financiële regelgeving in België doorgelicht. Dit zogenaamde ‘Financial Sector Assessment Program’ of ‘FSAP’ is voor landen met een systeemrelevante financiële sector zoals België een vijfjaarlijkse oefening. Dit FSAP staat naast de jaarlijkse Artikel IV-missie, waarbij het IMF een doorlichting maakt van het economische beleid van zijn leden. Ook dat verslag wordt op 8 maart gepubliceerd. Het vorige Belgische FSAP vond plaats in 2012. Het FSAP-verslag over ons land kwam tot stand na drie bezoeken van het IMF aan België en Frankfurt. Tijdens deze missies hield het FSAP-team uitgebreide technische besprekingen met de Nationale Bank en de Europese Centrale Bank (‘ECB’).

Daarnaast had het FSAP-team ook gesprekken met de FSMA, de FOD Financiën, het kabinet van de Minister van Financiën, de Europese Gemeenschappelijke Afwikkelingsraad, financiële instellingen en sectorfederaties. Ook werkte het FSAP-team intensief samen met de Nationale Bank en de ECB bij het uitvoeren van de stresstests op de bank- en verzekeringssector.

Uitdagingen en aanbevelingen
Naast deze globaal positieve evaluatie van de gezondheid van de Belgische financiële sector wijst het IMF ook op een aantal uitdagingen.

Zo stelt het Internationaal Muntfonds mogelijke kwetsbaarheden vast in de Belgische residentiële vastgoedsector, die gepaard gaan met de huidige gunstige economische conjunctuur. Het IMF noteert met name de toename in verstrekte hypothecaire leningen. Daarnaast wijst het IMF ook op de toename van de schuldgraad van de Belgische huishoudens. Om deze redenen spreekt het IMF zijn steun uit voor de bijkomende macroprudentiële kapitaalsvereiste die de Nationale Bank heeft voorgesteld. Deze maatregel moet ertoe leiden dat banken hun kapitaalbuffers verstevigen om mogelijke verliezen in hun hypotheekportefeuille te absorberen. Opdat effectief zou kunnen worden ingespeeld op macroprudentiële ontwikkelingen, stelt het IMF bovendien ook voor de beslissingsprocedures voor macroprudentiële maatregelen te vereenvoudigen. Deze aanbeveling zal verder verder geanalyseerd worden door de Nationale Bank.

Daarnaast besteedt het IMF ook aandacht aan de uitbouw van een Europese Bankenunie. Zolang de Europese Bankenunie niet compleet is (zo is er nog steeds geen Europees depositogarantiestelsel), moet volgens het IMF het prudentiële toezicht op het niveau van een Europese bankgroep gepaard gaan met een voldoende robuuste prudentiële aandacht voor de systemische dochterentiteiten van deze groep. Voor België is dat van belang gezien een aantal systemische dochterondernemingen een belangrijke positie innemen in het de financiële sector. In die context benadrukt het IMF ook dat in de overgangsperiode naar een volledige Bankenunie er voldoende kapitaal en liquiditeit moet worden aangehouden op het niveau van de dochterentiteiten.

Meer details over de verscheidene aanbevelingen staan in het ‘Financial System Stability Assessment‘ en in de drie bijgaande Technische nota’s. Deze Nota’s behandelen achtereenvolgens 1) het toezicht op de bank- en verzekeringssector en op financiële conglomeraten; 2) het beheersen van financiële crises; en 3) de stresstests van de Belgische bank- en verzekeringssector.

In overleg met de andere Belgische autoriteiten zal de Nationale Bank in de loop van 2018 het voortouw nemen in het uitvoeren van de aanbevelingen die aan haar gericht zijn.